Showing results by author "Fyodor Dostoyevski" in All Categories

İnsancıklar, Dostoyevski’nin ilk romanı olmakla kalmaz; aynı zamanda onun yoksulların, düşkünlerin, görmezden gelinenlerin dünyasına açtığı büyük bir edebi kapıdır. Bu küçük roman, sıradan insanların olağanüstü ruhsal derinliğini incelikli bir gözlem ve duygusal bir yoğunlukla aktararak, büyük yazarın ileride nasıl bir dev edebiyatçıya dönüşeceğinin ilk güçlü sinyallerini verir.

Bir salonun loş ışığında başlayan, masum görünen bir sohbet… Ardından hızla büyüyen yanlış anlamalar, gururun ve kırılgan egoların tetiklediği bir dizi komik ama acıtan olay… Başkasının Karısı, Dostoyevski’nin ince mizahını, keskin gözlemlerini ve insan karakterine dair derin bilgisini ortaya koyan kısa ama etkili bir anlatıdır. Burada ihanet, aşk ya da evlilik yalnızca birer tema değil; asıl mesele, insanların birbirlerine nasıl baktıkları, kendi kusurlarını başkalarında nasıl gördükleridir.

Petersburg’un kısa yaz geceleri… Gökyüzü henüz kararmamışken şehrin sokaklarında gezinen bir hayalperest, tesadüfen tanıştığı genç bir kadınla dört gece boyunca konuşur. Bu karşılaşma, ikisinin de hayatında derin izler bırakacak bir içsel yolculuğa dönüşür. Beyaz Geceler, Dostoyevski’nin en lirik, en duygusal eserlerinden biridir. Yalnızlığın sızısını, umutla umutsuzluk arasındaki ince çizgiyi, insan kalbinin kırılganlığını ustalıkla işler.

İnsanın karanlık tarafı yalnızlıkla, gururla ve öfkeyle konuşur… Dostoyevski’nin psikolojik başyapıtı Yeraltından Notlar, toplum dışına itilmiş bir adamın iç dünyasına açılan korkutucu ama gerçekçi bir kapı aralıyor. Modern edebiyatın ilk “anti-kahramanı” bu romanda ses buluyor.

Sosyal ilişkileri zayıf bir yeraltı adamı, yerin üstüne çıkmaya çalışırsa (yani sosyalleşirse) ne olur? Kendisini toplumdan soyutlamış, kendi deyimiyle hasta bir insan olan isimsiz kahramanımız, yeraltı diye adlandırdığı karanlık ruh dünyasından okuyucuya sesleniyor. Asosyal bir yapısı olan, samimiyetten uzak arkadaşlarıyla ilişkilerinde ezilmemek için kendini şartlandıran ve bunun için çabalayan, fakat her defasında gururunu ayaklar altına alan biri... Ezilen gururunu, bir başkasının gururunu ezerek bertaraf eden, psikolojisi bozuk bir karakter.

"...bir öyküyü Rusça okurken duyduğum heyecanı, sürükleyiciliği, Rus insanının Anadolu insanına tıpatıp benzeyen 'kara mizah' yönünü Türkçe çeviriye olduğu gibi taşımaya çalıştım. Bu çevirilerin hiç birine fazla renk katılmamış, içinden renk alınmamıştır. İyi dinlemeler..."

Halikarnas Balıkçısı'nın özgün çevirisiyle Türkçeye kazandırdığı , Rus yazar Fyodor Mihayloviç Dostoyevski’nin Ölüler Evinin Hatıraları adlı hikayesi.

Dostoyevski, henüz yirmi dört yaşındadır. Abartılı yaşamı ve gelişen kumar bağımlılığı nedeniyle maddi zorluk yaşamıştır. Yabancı romanların bazı çevirilerini yapmış olmasına rağmen, çok az başarıları vardır ve standartlarını yükseltmeye çalışmak için kendi romanını yazmaya karar vermiştir. İnsancıklar, Fyodor Dostoyevski'nin 18441845 yılları arasında dokuz aylık bir süre zarfında yazdığı ilk romanı ve başyapıtıdır. Dünyanın her yerindeki eleştirmenler tarafından toplumsal olarak sorumlu edebiyat olarak lanse edilen İnsancıklar, insanlık durumunu tasvir etmesi için bir dönüm noktası hâline gelmiştir.

Beyaz Geceler, yalnızlığın şiirdir. Petersburg; un kalabalığı içindeki yalnızlığını hayallerinde avutmaya çalışan bir gençle, şehrin kenar mahallelerinde köhne bir eve sıkışıp kalmış bir genç kızın farkına varamadığı yalnızlığının kesiştiği noktada Dostoyevski; nin gençlik coşkusuyla yazdığı bir şiir. Oyunumuzun kahramanı gençle, genç kızımız Nastenka; nın, yüreklerini ilk kez başka birine açmayı deneyimledikleri Petesburg köprüsü 4 gecelik bir aşk öyküsüne sahne olur.

Canavarların en korkuncu asil duyguları olandır. Bu olağanüstü heyecanlı ve sürükleyici öykü, büyük romanlarıyla ünlü Fyodor Dostoyevski’nin kısa öykü yazmadaki ustalığını da gösteriyor ve Dostoyevski’nin alışılagelen diliyle şeytani bir kurguyu birleştiriyor. Bir adam, gecenin geç saatlerinde kapısına gelen eski sevgililerinden birinin kocasıyla kendisini içinden çıkılamaz gergin bir durumda buluyor ama kocanın ilişkiyi bilip bilmediği belli değil.

Devlet memuru İvan Matveiç, yıllardır hayalini kurduğu dünya turuna çıkmak için para biriktirmiştir. Tura çıkmadan bir gün önce karısı ve aile dostuyla beraber gezmeye çıkarlar. O sırada sergilenmesi için şehre getirilmiş canlı bir timsahı görmeye giderler. Olanlar olur ve meraklı İvan Matveiç kendini bir anda timsahın midesinde bulur. Matveiç timsahın midesindedir ancak dışarıda olup bitenleri duyabiliyordur ve aslında halinden pek de şikâyetçi değildir.